Film

Andrzej Wajda, fot. narodowe Archiwum Cyfrowe
Andrzej Wajda, fot. narodowe Archiwum Cyfrowe

Filmowe Kujawy i Pomorze. „Wajda na nowo” – wystawa plakatów Andrzeja Pągowskiego w Toruniu

Wernisaż wystawy „Wajda na nowo” i „Wajda na nowo – suplement” odbędzie się w niedzielę (8 listopada) w siedzibie Fundacji Tumult. Weźmie w niej udział autor plakatów Andrzej Pągowski.  Wstęp jest bezpłatny.

W Toruniu można będzie obejrzeć 74 prace tego wybitnego polskiego grafika. Ekspozycja podzielona jest na dwie części: „Wajda na nowo” i „Wajda na nowo – suplement” i prezentuje plakaty do filmów oraz spektakli teatralnych zmarłego 10 lat temu reżysera.

– Spotkanie Andrzeja Pągowskiego z twórczością Andrzeja Wajdy miało miejsce w 1981 roku, kiedy grafik pracował nad plakatem do filmu „Człowiek z żelaza”. To właśnie wtedy narodziła się relacja artystyczna, która w kolejnych latach zaowocowała plakatami do wielu dzieł reżysera, między innymi „Dantona”, „Kroniki wypadków miłosnych”, „Pierścionka z orłem w koronie”, „Wałęsy. Człowieka z nadziei” oraz „Powidoków” – przypominają organizatorzy toruńskiej wystawy. – Szczególne miejsce w tej historii zajmuje plakat do „Człowieka z żelaza”, który stał się ulubioną pracą Wajdy spośród projektów Pągowskiego.

Reżyser „Człowieka z żelaza” żartował nawet, że „do takiego plakatu warto było zrobić film”.

Projekt „Wajda na nowo” zrodził się w 2021 r, w 95. rocznicę urodzin Andrzeja Wajdy oraz piątą rocznicę jego śmierci. Wtedy Pągowski dotarł do archiwalnych materiałów filmowych, wywiadów oraz wspomnień aktorów i współpracowników reżysera. – Efektem tego było powstanie 60 nowych plakatów, tworzących kolekcję „Wajda na nowo”. Jedynym wyjątkiem stał się „Człowiek z żelaza”. Ze względu na szczególny stosunek reżysera do oryginalnego plakatu Pągowski nie zdecydował się na stworzenie zupełnie nowej interpretacji – informuje Tumult.

Grafik zmienił tylko pierwotny projekt tego afisza z układu poziomego do pionowego.

W 2026 roku, ustanowionym przez Senat RP Rokiem Andrzeja Wajdy, Pągowski postanowił kontynuować projekt sprzed pięciu lat, rozszerzając go o spektakle Teatru Telewizji wyreżyserowane przez mistrza. W cyklu „Wajda na nowo – suplement”, stworzył 14 nowych plakatów do m.in. „Hamleta” z Teresą Budzisz-Krzyżanowską, „Makbeta” z Tadeuszem Łomnickim i Magdaleną Zawadzką, „Makbeta” z Iwoną Bielską i Krzysztofem Globiszem oraz „Bigda idzie!” z Januszem Gajosem.

Wernisaż wystawy z udziałem Andrzeja Pągowskiego odbędzie się w niedzielę (8 listopada) o godz. 17 w siedzibie Fundacji Tumult na Rynku Nowomiejskim w Toruniu. Wstęp jest bezpłatny. Ekspozycja towarzyszy 34. edycji Międzynarodowego Festiwalu Filmowego ToruńCamerimage, którego partnerem głównym i współgospodarzem jest samorząd województwa kujawsko-pomorskiego. 74 prace będzie można oglądać do końca lutego 2027 r.

2026 – Rokiem Andrzeja Wajdy

Jeden z najwybitniejszych reżyserów w historii światowego kina, zdobywca honorowego Oscara w 2000 r. za całokształt twórczości i Złotej Palmy na festiwalu w Cannes za „Człowieka z żelaza” w 1981 r., urodził się 100 lat temu (6 marca 1926) w Suwałkach, a zmarł 10 lat temu (9 października 2016) w Warszawie. Z inicjatywy Senatu RP 2026 został ogłoszony Rokiem Andrzeja Wajdy. To okazja do ponownego odkrywania jego filmów oraz przypomnienia znaczenia jego twórczości.

Czytaj też: Rok Ludzi Filmu: Andrzej Wajda – zaproszenie na wydarzenie w Grudziądzu

Dariusz Czołgowski
Departament Promocji

5 listopada 2026