Wdecki Park Krajobrazowy będzie się rozwijać

Jednym z punktów poniedziałkowej (13 lipca) wizyty marszałka województwa Piotra Całbeckiego w powiatach świeckim i tucholskim była wizyta w Tleniu. Marszałek odwiedził m.in. miejsce, gdzie w położonym na okazałej, czterohektarowej działce zabytkowym domu młynarza i jego okolicach służby Wdeckiego Parku Krajobrazowego planują zorganizować nową przestrzeń edukacyjną oraz Salę Tradycji Kociewskiej zlokalizowanej na dworcu kolejowym w Tleniu. W spotkaniu uczestniczyli również posłanki Iwona Kozłowska oraz Iwona Karolewska, radny województwa Tadeusz Pogoda, dyrektor Wdeckiego Parku Krajobrazowego Daniel Siewert wraz ze strażniczką parku Julita Karpus.

–  Parki krajobrazowe to bogactwo przyrodnicze i turystyczne oraz materialne świadectwa dziedzictwa kulturowego naszego regionu. Ich urok przez cały rok przyciąga licznych turystów i młodzież szkolną. Dlatego jako samorząd województwa aktywnie wspieramy parki krajobrazowe w aktywnej ochronie przyrody i lokalnego dziedzictwa oraz dążenia tych instytucji do wzmocnienia swoich funkcji ekologicznych i dydaktycznych – podsumowuje wizytę w Tleniu marszałek Piotr Całbecki.

Czterohektarową działkę w Tleniu Wdecki Park Krajobrazowy otrzymał od samorządu województwa pod koniec 2025 roku. Znajduje się na niej budynek z XVII wieku, w którym niegdyś mieścił się dom młynarza, a potem m.in. urząd pocztowy. Park planuje nadać temu miejscu funkcje edukacyjną. Budynek mógłby pełnić funkcję muzeum, gdzie będą prezentowane historia, tradycja i dawne zwyczaje oraz bogactwo przyrodnicze tej części Borów Tucholskich. Pracownicy parku już rozpoczęli gromadzenie pamiątek z terenu Kociewia, które póki co są eksponowane jednym z pomieszczeń domu młynarza i mogą stanowić podwaliny przyszłego muzeum.  Liczą tu na aktywne wsparcie mieszkańców, którzy mogą dostarczać zabytkowe przedmioty do Centrum Czynnej Ochrony Przyrody w Tleniu. W ostatni czasie przy Domu Młynarza odbyło się Święto Turystyki Naturalnej – wydarzenie w ramach cyklu ,,Lato w Konstelacjach” (więcej). Więcej informacji o domu młynarza w Tleniu na Facebooku.

Pracownicy parku przyznają, że brakowało im również miejsca na zorganizowanie stałej ścieżki dydaktycznej. Wspomniane miejsce doskonale nadaje się na ten cel. Położone jest w ujściu Prusiny do Wdy, gdzie występują m.in. różnorodne siedliska (wodne, wodno-bagienne, łąkowe i leśne). Edukatorzy parku nie tylko planują w tym miejscu organizację zajęć dostosowanych zarówno do najmłodszych odbiorców, jak i do seniorów (np. w ramach Uniwersytetu Trzeciego Wieku). Chcieliby również stworzyć tam przestrzeń wzbogaconą elementami małej architektury, jak urządzenia edukacyjne, modele roślin i zwierząt, wiaty, miejsce na ognisko. Dodatkową zaletą tego miejsca jest jego lokalizacja w niewielkiej odległości od Centrum Czynnej Ochrony Przyrody Wdeckiego Parku Krajobrazowego. Dlatego mogłoby również pełnić funkcję ośrodka zajmującego się dokumentacją szeroko pojętego dziedzictwa kulturowego parku oraz jego promocją i upowszechnianiem. Obszary te są bogate we wciąż nieodkryte zasoby dziedzictwa archeologicznego, o ponadregionalnej wartości naukowej i turystycznej.
W 2017 roku na terenie parku odkryto pozostałości osady Gotów z IV wieku naszej ery, w kolejnych latach badacze ujawnili na tych terenach m.in. kurhan z epoki brązu i mogiłę niemieckiego żołnierza z czasów II wojny światowej. Sam budynek mógłby być również miejscem integracji lokalnego środowiska poprzez organizację wydarzeń, spotkań czy warsztatów.

W czasie wizyty marszałek województwa Piotr Całbecki odwiedził również Salę Tradycji Kociewskiej na dworcu kolejowym w Tleniu, nad którą piecze sprawują pracownicy Wdeckiego Parku Krajobrazowego. Zgromadzono tam eksponaty związane z życiem codziennym dawnych mieszkańców regionu, lokalnym kolejnictwem oraz tradycjami stolarskimi. W ostatnim v czasie muzeum odwiedzili m.in. uczestnicy inauguracyjnego przejazdu sezonowego pociągu ,,Borsuk” z Torunia do Tlenia (więcej).

Wdecki Park Krajobrazowy powstał w 1993 roku. Jego siedziba znajduje się w Osiu w powiecie świeckim. Pod względem administracyjnym leży w granicach siedmiu gmin: Osie, Drzycim, Warlubie, Lniano, Jeżewo, Śliwice i Cekcyn. W 2022 roku park zyskał nowe zaplecze edukacyjne – w Tleniu uroczyście otwarto Centrum Czynnej Ochrony Przyrody. W tym samym roku na obszarze Wdeckiego Parku Krajobrazowego powstała pierwsza w Polsce „ścieżka ciszy”. To nowy produkt turystyczny zaczerpnięty z Finlandii Centralnej i zrealizowany przez samorząd województwa w ramach pilotażowego projektu „Obszary ciszy jako atrakcja turystyczna” (program Interreg Europa). Odnalezienie w 2017 roku w rejonie Osia pozostałości gockiej osady z IV wieku naszej ery uznano za fenomen w skali kraju.  Więcej o Wdeckim Parku Krajobrazowym w naszym materiale.

W Kujawsko-Pomorskiem działa obecnie 10 parków krajobrazowych, dla których samorząd województwa jest organem prowadzącym:

• Wdecki Park Krajobrazowy
• Brodnicki Park Krajobrazowy
• Gostynińsko-Włocławski Park Krajobrazowy
• Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy
• Krajeński Park Krajobrazowy
• Nadgoplański Park Tysiąclecia
• Tucholski Park Krajobrazowy
• Zespół Parków Krajobrazowych nad Dolną Wisłą(dawna nazwa: Zespół Parków Krajobrazowych Chełmińskiego i Nadwiślańskiego), w skład którego wchodzą trzy parki:
• Chełmiński park Krajobrazowy,
• Nadwiślański Pak Krajobrazowy
• Park Krajobrazowy Góry Łosiowe.

Zobacz także: Inwestycje 2026: parki krajobrazowe

Beata Krzemińska
rzecznik prasowa Urzędu Marszałkowskiego

14 lipca 2026 r.